logo

Latest news:
✦ Türkmenistan bilen Gruziýanyň arasynda golýazmalary öwrenmek boýunça ylmy hyzmatdaşlyk başlandy ✦ ✦ Dünýädäki iň döwrebap robot haýsy? ✦ ✦ TOHU-da ykdysadyýet ugrunda möhüm meseleler boýunça pikir alyşma duşuşygy geçirildi ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti GDA-nyň Ykdysady geňeşiniň 109-njy maslahatyna gatnaşdy ✦ ✦ Saglygy goraýyş ulgamynda türkmen-gruzin hyzmatdaşlygy ösdürilýär ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti «Energoprom-2026» halkara forumyna gatnaşdy ✦ ✦ Azat Annadurdyýew: Sanly arheologiýa uly mümkinçilikleri açýar ✦ ✦ Kompýuter tehnologiýasynyň ösüşi ✦ ✦ Talyplar we ýaş telekeçiler eksport boýunça amaly maslahatlar aldy ✦ ✦ TOHU-da ýaşlaryň marketing bilimini artdyrmak üçin açyk sapak guraldy ✦
Home / Society /Çil käkilik
  10.10.2021
933
Çil käkilik

Guşlaryň täsin gözelligi gadymy döwürlerden bäri adamlaryň ünsüni özüne çekip gelýär. Dünýäniň köp halklarynyň milli döredijiliginde we ruhy garaýyşlarynda guşlar wajyp orny eýeläpdir. Tebigatda we adamyň ýaşaýşynda-da guşlaryň ähmiýeti uludyr. Olar ösümlikleriň güllerini tozanlandyrýarlar, tohumlaryny ýaýradýarlar. Ösümlikleriň köpelmegine, ýaýramagyna sebäp bolýarlar. Şeýle guşlaryň biri-de çil käkilikdir. Çil käkilik Köpetdagda, şeýle hem Köýtendagyň hemme ýerinde duşýar. Ol maral käkilikden kiçi, bedeneden ulurakdyr. Reňki çalymtyl – “çöl reňkli” bolup, horazynyň arkasy çyparrak gülgünedir. Çil käkilikler beýleki käkiliklerden kiçidigi, aýaklarynyň, çüňküniň agymtyldygy, bokurdagynda ak tegmiliň ýokdugy bilen tapawutlanýar.

         Çil käkilikler oturymly guşlardyr. Olar dag eteklerinde we dagyň aşaky gerişlerinde ýaşaýarlar. Ýarymçöllük we sähralaşan ýerleri halaýarlar. Olar aprel aýynyň ahyryndan maý aýynyň aýagyna çenli ýumurtgalaýarlar. Höwürtgelerini örän gizlin ýerde, içine sähelçe ösümlik sypallary düşelen daşlaryň aşagyndaky çukurjykda ýerleşdirýärler. Höwürtgede 14-e çenli meneksiz mesge reňkli ýumurtgalar bolýar. Jüýjelemek döwri awgust aýynyň ortasyna çenli dowam edýär. Çil käkilikler ösümlikleriň tohumy we miweleri bilen iýmitlenýärler.  Jüýjelerini bolsa mör-möjekler bilen iýmitlendirýärler. Çil käkilikleriň sany gynansakda barha azalmak bilen. Olaryň baş sanyna gözegçiligi güýçlendirmek maksady bilen, çil käkilikler Köpetdag we Köýtendag döwlet goraghanalary tarapyndan berk gorag astyna alnandyr.