Häzirki döwürde smart tehnologiýalar jemgyýetiň ähli ugurlaryna çalt ornaşyp, adamyň gündelik durmuşyny ýeňilleşdirýän möhüm innowasion gurallara öwrüldi. “Smart” düşünjesi maglumatlary ýygnap, seljerip we awtomatiki ýagdaýda çözgüt kabul edip bilýän akylly ulgamlary aňladýar. Bu tehnologiýalar emeli aň, internet of things (IoT), uly maglumatlar (Big Data) we bulut hasaplamalary bilen ýakyndan baglanyşyklydyr.

Smart tehnologiýalar ilki bilen aragatnaşyk we maglumat alyş-çalşygy ulgamynda giňden ulanylyp başlandy. Akylly telefonlar, planşetler, akylly sagatlar diňe bir aragatnaşyk serişdesi bolman, eýsem bilim almak, saglyga gözegçilik etmek we iş dolandyrmak üçin hem peýdalanylýar. Bu ýagdaý adamyň wagtyny tygşytlamaga we işleriň netijeliligini ýokarlandyrmaga mümkinçilik berýär.

Şeýle hem smart tehnologiýalar senagatda we ykdysadyýetde möhüm orny eýeleýär. Akylly zawodlar (smart factory) awtomatlaşdyrylan önümçilik arkaly çykdajylary azaltmaga we önümiň hilini ýokarlandyrmaga şert döredýär. Energiýa ulgamynda akylly hasaplaýjylar sarp edilişi gözegçilikde saklamaga we tygşytlylygy üpjün etmäge kömek edýär.

Netijede, smart tehnologiýalar häzirki döwrüň ösüşiniň hereketlendiriji güýjüne öwrülip, jemgyýetiň sanly geljegini şekillendirýär.

Geldimyrat GYLYJOW,

Türkmenistanyň Döwlet energetika institutynyň
mugallymy.