logo

Latest news:
✦ Türkmenistan bilen Gruziýanyň arasynda golýazmalary öwrenmek boýunça ylmy hyzmatdaşlyk başlandy ✦ ✦ Dünýädäki iň döwrebap robot haýsy? ✦ ✦ TOHU-da ykdysadyýet ugrunda möhüm meseleler boýunça pikir alyşma duşuşygy geçirildi ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti GDA-nyň Ykdysady geňeşiniň 109-njy maslahatyna gatnaşdy ✦ ✦ Saglygy goraýyş ulgamynda türkmen-gruzin hyzmatdaşlygy ösdürilýär ✦ ✦ Türkmen wekiliýeti «Energoprom-2026» halkara forumyna gatnaşdy ✦ ✦ Azat Annadurdyýew: Sanly arheologiýa uly mümkinçilikleri açýar ✦ ✦ Kompýuter tehnologiýasynyň ösüşi ✦ ✦ Talyplar we ýaş telekeçiler eksport boýunça amaly maslahatlar aldy ✦ ✦ TOHU-da ýaşlaryň marketing bilimini artdyrmak üçin açyk sapak guraldy ✦
Home / Economics /Soganyň saglyga peýdasy
  01.04.2021
2834
Soganyň saglyga peýdasy

     Sogan ynsan üçin ýokumly we sagaldyjy iýmit hökmünde bellidir.Onda dürli fermentler, kaliý duzy, şeker, fosfor, limon we alma turşulygy, A1, B1,B2,PP, C witaminleri, ysy, ajysy bilen gözüň nemli bardasyny gyjyndyrýan efir ýagy bar. Ol işdäňi açýar, iýlen iýmitiň oňat siňmegi üçin suwuklyk bölünip çykyşyny güýçlendirýär.

      Sogan ýiti respirator, sowuklama keselleriniň öňüni alýar, bedeniň kesellere garşy göreşmek ukybyny pugtalandyrýar. Onuň düzümindäki fitonsidler mikroblara, wiruslara, bakteriýalara garşy göreşmek häsiýetli, aşgazan-içege ýollarynyň kesellerinde, garamükürde (singada), anginada (basyk), bronhitlerde we gurçuk kesellerinde täsirini ýetirýär, ganbasyşy  kadalaşdyrýar.

      Sogany ary baly bilen garyp ýa-da süýtde gaýnadyp, üsgülewükde, burun dykylmada, sowuklamada, öt çykaryjy ýollaryň näsazlyklarynda peýdalanylýar. Şeýle-de bu melhem çybanlara, döwme çykuwlara, ýanyga, açyk ýaralara ýapylýar.Soganyň peti ýokary dem alyş ýollarynyň, ýürek-damar ulgamynyň näsazlyklarynda, göz kesellerinde ulanylýar. Gök soganyň düzüminde witaminler, fitonsidler düýp sogandakydan hem köpdür. Ýaş düýp sogan bedendäki içki alyş-çalşa itergi berýär, zäherleýji maddalary çykarýar.

Ter sogany iýmit siňdiriş agzalarynyň bozulmasynda, bagyr, böwrek kesellerinde köp iýmek maslahat berilmeýär. Sogan derini terleşdirýär, rahatlandyrýar, goranyjylyk ukybyny berkidýär. Deride dörän tegmile gyrgyçdan geçirilen sogan ary baly bilen garylyp ýapylýar. Deri  sowuklanda, soýlanda, gyrlan çig sogan un bilen des-deň möçberde garylyp, ýüze ýapylýar. Sogandan edilen ýapgylar derini iýmitlendirýär, terlendirýär, ýygyrtlary ýazýar. Deriniň näzik bolmagy üçin eller her gün sogan petine batyrylýar we soňundan, dyrnaklar owranmaz ýaly, barmaklaryň uçlaryna limon şiresi çalynýar. Soganyň dişleriň berk bolmagyna hem-de diş etiniň keselleriniň öňüni almaga peýdasy uludyr.